Cruciaal is dat in de ontwerpfase van een voertuig preventieve maatregelen
worden genomen om de ontmanteling te vergemakkelijken, de aanwending als secundaire
grondstof te bevorderen, de recyclagegraad te verhogen en om gevaarlijke afvalstoffen
te vermijden. Het is uiteraard vanzelfsprekend dat de gemakkelijkst te verwerken
afvalstoffen diegenen zijn die nooit geproduceerd werden. Zo zal bijvoorbeeld
het gebruik van zware metalen voor de productie van nieuwe wagens in Europa
vanaf 2003 gereglementeerd zijn.
De ontwikkelingen inzake de kwalitatieve en kwantitatieve voorkoming en ter
bevordering van het hergebruik van afvalstoffen concentreren zich voornamelijk
in het ‘Design for Recycling’-concept (DfR). In samenwerking met
de toeleveranciers en de grondstoffenindustrie boeken de constructeurs op dit
gebied heel wat vooruitgang. Het onderzoek is echter zeer complex en de toepassingen
zijn sterk uiteenlopend.
Samengevat houden de ontwerpers er drie belangrijke methodologieën op na:
- de keuze van de materialen;
- de optimalisering van de ontmanteling;
- een functionele geïntegreerde structuur.
Bij DfR zijn de materialen zo gekozen dat ze geschikt zijn om verschillende
malen te worden gerecycleerd (bv. aluminium) of dat ze een hoge graad van recycleerbaarheid
bezitten. Sommige onderdelen worden vervaardigd uit nieuwe kunststoffen die
biologisch afbreekbaar zijn, wat minder belastend is voor het leefmilieu. Het
gebruik van stoffen die belastend zijn voor het milieu wordt tot een strikt
minimum beperkt.
Door reeds in de ontwerpfase rekening te houden met de ontmanteling en het
hergebruik van onderdelen, wordt de volledige levenscyclus van het voertuig
beïnvloed. Onderdelen die makkelijk demonteerbaar zijn, zorgen er niet
alleen voor dat de ontmanteling rendabeler wordt, maar optimaliseren ook herstellingen
aan de mechanica en het koetswerk van de wagen, wat resulteert in lagere onderhoudskosten.
Een functionele structuur leidt bovendien tot gewichtsvermindering, het reduceert
in hoge mate het verbruik en voorkomt gevarieerde samenstellingen die het selectief
inzamelen en verwerken van materialen bemoeilijken. We mogen
echter nooit vergeten bij het hergebruik van onderdelen de veiligheidsvoorschriften strikt na te leven. Voor bepaalde onderdelen (bijvoorbeeld airbags, gordelspanners,...) is om die reden hergebruik uitgesloten.
